گلرنگ وحشى - زعفران بیابانى - تیغ گرگى

گلرنگ وحشى - زعفران بیابانى - تیغ گرگى

نام علمى: Carthamus lanatus L , Syn: Kentrophylhum lanatum DC

نام انگلیسى: Distaff thistle , Woolly safflower, Saffron thistle

 

 

 

گیاهچه

گیاهچه‌هاى این گیاه بسیار بزرگ است و لپه‌هاى آن مدور تا تخم‌مرغى شکل است که بهسمت ساقه باریک مى‌شوند. طول این لپه‌ها ۳۵ تا ۴۰ میلى‌متر و عرض آنها ۱۵ تا ۲۰میلى‌متر است. اولین برگ‌هاى حقیقى آن سرنیزه‌ای، خاردار و کرک‌دار است.

گیاه کامل

اندام رویشی

گیاهى یک‌ساله، ایستا و به ارتفاع ۲۰ تا ۹۰ سانتى‌متر که توسط بذر تکثیر مى‌یابد. بوته‌هاى گلرنگ وحشى ظاهرى زرد متمایل به سفید و یا سبز کم‌رنگ دارد. ریشه‌هاى اصلىاین گیاه ساده و فاقد انشعاب و داراى تعداد زیادى ریشه‌هاى ثانوى فیبرى است. ساقه‌هاى آن ساده و داراى شاخه‌هائى کوتاه است که این شاخه‌ها فقط در نیمهٔ فوقانىساقه مشاهده مى‌شوند. این ساقه‌ها داراى کرک‌هاى پراکنده هستند.

برگ‌هاى قاعده‌اى (روزتی) به طول بیست سانتى‌متر، لوب‌دار و داراى بریدگى‌هائى عمیقکه در انتهاء هر لوب یک خار کوتاه وجود دارد. برگ‌هاى ساقه‌اى متناوب، خمیده،مستحکم و داراى خارهاى ستبر و رگبرگ‌‌هاى برجسته بوده و ساقهٔ آغوش و معمولاً بدونکرک هستند. در بعضى از گیاهان سطح فوقانى برگ‌ها کرک‌دار است.

اندام زایشی

گل‌آذین کلاپرک که به‌صورت منفرد در انتهاء هر انشعاب قرار دارد. طول کلاپرک‌هاحدود سى میلى‌متر بوده و توسط براکته‌هائى محکم با خارهاى فراوان و خشن احاطه شدهاست. گل‌هاى این گیاه به رنگ زرد طلائى است و داراى خطوط و یا رگه‌هائى قرمز و یاسیاه‌رنگ هستند.

میوهٔ این گیاه فندقه و بذرها، به رنگ قهوه‌اى تیره، تخم‌مرغى شکل، چهارگوش، بهاندازهٔ پنج تا هشت میلى‌متر و چروکیده است. پاپوس‌ها معمولاً در چند ردیف وبه‌صورت فلس و یا خار است. طول پاپوس‌ها متغیر و از اندامى بسیار کوچک تا یکسانتى‌متر متفاوت است. بذرهاى این گیاه در پائیز و یا اوایل زمستان جوانه زده وگیاه فصل زمستان را به شکل روزت سپرى مى‌کند. دورهٔ گلدهى این گیاه از تیر تاآبان‌ماه بوده و بذرهاى رسیده در همان سال اول قادر به جوانه‌زنى هستند؛ اما،معمولاً فقط حدود بیست درصد آنها در سال اول جوانه زده و بیش از پنجاه درصد آنها درسال دوم جوانه خواهند زد. تحقیقات نشان داده است که بذرهاى این گیاه در صورتى‌کهمورد حملهٔ باکترى‌ها و یا قارچ‌هاى خاکزى قرار نگیرند مى‌توانند تا هشت سال قدرتحیات خود را حفظ کنند.

محل رشد وپراکنش

گلرنگ وحشى مناطق گرم و نیمه خشک با حاصلخیزى پائین و بارندگى سالانه ۳۰۰ تا ۶۰۰میلى‌متر را ترجیح مى‌دهد. این علف هرز را مى‌توان در مزارع غلات، حاشیهٔ جاده‌ها،چراگاه‌ها و مراتع فقیر مشاهده مکرد.

تکثیر و پراکنش این گیاه توسط بذر است. پاپوس‌هاى آن عامل مهمى براى انتقال بذرتوسط باد نیستند. ولى باعث چسبیدن بذرها به لباس، وسایل، پشم گوسفندان و یا سایرحیوانات مى‌شوند و موجبات انتقال آن را فراهم مى‌سازند. علاوه بر این دورهٔ رسیدگىبذرهاى این گیاه هم‌زمان با رسیدگى بذر غلات است و بنابراین هنگام برداشت ضمنآلوده‌سازى محصول، راه دیگرى براى پراکنش آن محسوب مى‌شود.

/ 0 نظر / 141 بازدید