سنبل الطیب (سنبل کوهی)

سنبل الطیب (سنبل کوهی Valerian)

اینگیاه بومی اروپا و قسمت هایی از آسیا می باشد. در حال حاضر آن را در آمریکای شمالینیز می کارند.

اگرچه "سنبل الطیب" به صورت خودرو در جنگل ها رشد می کند، اما این گیاه برای مصارفدارویی کشت و زراعت نیز می شود. گفته می شود انواع وحشی آن خواص بیشتری دارد.

بیشترینقسمت مورد استفاده این دارو برای مصارف درمانی، ریشه آن می باشد. این گیاه به "علفگربه" نیز معروف است، زیرا گربه عاشق بوی آن است.

ریشهگیاه سنبل الطیب دارای اجزای مختلفی می باشد. از این میان می توان به روغن هایفرار(مثل والریک اسید)، آلکالوئیدها و آمینواسیدهای آزاد(مثل گاما آمینوبوتیریکاسید"GABA"، تیروزین، آرژنین و گلوتامین) اشاره کرد. نام اسید آمینه والین را ازروی این گیاه انتخاب نموده اند.

والرنالو اسید والرنیک از قوی ترین ترکیبات آرام بخش موجود در سنبل الطیب هستند.

موارداستفاده

اینگیاه برای درمان بیماری های مختلف در داروهای گوناگونی استفاده می شود. از داروهاییکه در ترکیب آن ها از سنبل الطیب استفاده می شود، می توان به موارد زیر اشارهنمود:

- داروهای مسکن

- داروهای ضد اضطراب

- داروهای ضد تشنج

- داروهای ضد میگرن

- داروهای ضد درد

- داروهای قلبی

عملکردصحیح دستگاه عصبی مرکزی به وسیله رسپتورهایی(گیرنده هایی) در مغز که به نامرسپتورهای گابا نامیده می شوند، تنظیم می شود. بر اساس مطالعات آزمایشگاهی مشخص شدکه سنبل الطیب می تواند اتصالات این رسپتورها را ضعیف و سُست نماید. به این ترتیب،مکانیسم عمل و اثربخشی آن تا حدودی مشخص شد. در حقیقت این اطلاعات توضیح می دهد کهچرا سنبل الطیب می تواند به افراد کمک کند تا به راحتی استرس و نگرانی را از خوددور نمایند.  

درمطالعات مختلفی نشان داده شد که این گیاه اثر درمانی موثری بر روی افرادی که دارایدرجات مختلفی از بیماری بی خوابی می باشند، دارد. به طور کلی سنبل الطیب موجب میشود که خواب با آرامش زیادی همراه باشد و همچنین گذر به مرحله خواب راحت تر صورتپذیرد. اما در این مطالعات چیزی مبنی بر اینکه این گیاه موجب افزایش کل زمان خوابمی شود، مشاهده نگردید.

دوتحقیق دیگر نیز در این زمینه انجام شد. در این مطالعات نیز نشان داده شد که ترکیبسنبل الطیب با بادرنجبویه (Lemon Balm) در بهبود کیفیت خواب و در درمان بیماری بیخوابی(Insomnia) موثر است.  

اینگیاه برای اختلالات یائسگی و عادت ماهیانه مفید است.

یکیدیگر از خواص این گیاه، داشتن منگنز است که برای درمان سفیدی مو از آن استفاده میشود.

مقدارو زمان مصرف

تعیینیک مقدار مشخص برای مصرف این گیاه، کار مشکلی است، اما در منابع مختلف علمی دربارهگیاهان دارویی، چیزی حدود 1 تا 10 گرم است.

اگراز عصاره تغلیظ شده ریشه گیاه سنبل الطیب(آن چه به طور معمول در قرص ها و کپسول هاوجود دارد و دارای حداقل 5/0 درصد روغن های فرّار است) برای درمان بیماری بی خوابیاستفاده می کنید، باید آن را حدود 30 تا 60 دقیقه قبل از خواب مصرف نمایید.

فرآوردههای خشک شده ریشه این گیاه که به صورت 5/1 تا 2 گرمی هستند، نیز باید 30 تا 60دقیقه قبل از خواب مصرف شوند.

برخینیز این گیاه را با بادرنجبویه، رازک، گل ساعت و اسکالکَپ(در طب چینی کاربرد دارد) ترکیب کرده و مصرف می کنند.

مصرفتازه این گیاه بهتر و موثرتر از مصرف ریشه خشک آن است.

اثراتجانبی

تحقیقاتمختلف نشان می دهد که این گیاه هیچ گونه اثر مخربی روی توانایی افراد برای رانندگیو کار با ماشین آلات مختلف ندارد. تنها مورد گزارش شده، حمله قلبی شدید در مردی بودکه سالیان دراز از سنبل الطیب به میزان 5 تا 20 برابر مقدار توصیه شده مصرف می کردهاست و آن را به طور ناگهانی کنار گذاشته بود.

بههر حال، هنگامی که سنبل الطیب بر اساس مقدار توصیه شده مصرف شود، منجر به اعتیاد ووابستگی به آن نخواهد شد.

درمورد دیگری که در یک دانشجوی 18 ساله که قصد خودکشی داشت مشاهده شد، تنها علائمگزارش شده عبارت بودند از خستگی مفرط ، درد شکمی، رعشه و لرزش در دست ها و پاها. این فرد از 000/20 mg ریشه سنبل الطیب استفاده کرده بود که چیزی در حدود 40تا 50 برابر مقدار توصیه شده است.

بهنظر نمی رسد که مصرف سنبل الطیب قبل از خواب موجب ایجاد مشکل در هوشیاری و تمرکزفرد در صبح شود.

بااین که تا کنون دلایل شناخته شده ای برای منع مصرف این گیاه در بارداری و شیردهیگزارش نشده است، اما بی خطر بودن آن نیز به اثبات نرسیده است. بنابراین باید درمصرف آن احتیاط کرد.

تداخلدارویی

هنوزتداخل دارویی شناخته شده ای برای مصرف معمولی این گیاه ذکر نشده است.

/ 0 نظر / 12 بازدید